Bezsenność to coraz częstszy problem wśród dorosłych i młodzieży. Przejściowe objawy bezsenności stwierdza się u 30–50% dorosłych osób. Szacuje się, że nawet 6% społeczeństwa może cierpieć na bezsenność przewlekłą. Przewlekłe trudności ze snem wpływają nie tylko na nasze samopoczucie, ale również na zdrowie psychiczne i fizyczne. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest bezsenność, jakie są jej przyczyny i jak skutecznie sobie z nią radzić – nie tylko farmakologicznie, ale również poprzez psychoterapię.
Czym jest bezsenność?
Bezsenność (z łac. insomnia) to zaburzenie snu, które objawia się trudnością w zasypianiu, częstym budzeniem się w nocy lub zbyt wczesnym budzeniem się rano. Taki sen jest nieregeneracyjny, to znaczy, że nie przynosi wypoczynku i powoduje zaburzenia funkcjonowania w ciągu dnia. Problem ten może mieć charakter przejściowy (krótkotrwały) lub przewlekły, trwający powyżej miesiąca.
Objawy bezsenności
- Trudności z zasypianiem pomimo zmęczenia
- Częste wybudzenia w nocy
- Wczesne budzenie się bez możliwości ponownego zaśnięcia
- Zmęczenie w ciągu dnia
- Problemy z koncentracją
- Drażliwość i obniżony nastrój
Najczęstsze przyczyny bezsenności
1. Stres i napięcie emocjonalne
Zaburzenia snu często pojawiają się w odpowiedzi na stresujące wydarzenia życiowe – jak zmiana pracy, problemy rodzinne, finansowe czy kryzys zdrowotny.
2. Zaburzenia psychiczne
Depresja, zaburzenia lękowe czy PTSD bardzo często współistnieją z problemami ze snem. Bezsenność może być objawem innej, poważnej choroby!
3. Niehigieniczne nawyki snu (tzw. zła higiena snu)
Korzystanie z telefonu przed snem, nieregularne godziny zasypiania, spożywanie kofeiny wieczorem – wszystko to może utrudniać sen.
4. Czynniki biologiczne i somatyczne
Bezsenność może być również wynikiem chorób przewlekłych, bólu, zaburzeń hormonalnych (np. problemy z tarczycą) lub menopauzy. Częstą przyczyną jest również bezdech senny, szczególnie istotny u osób otyłych lub z problemami laryngologicznymi.
5. Używki
Picie alkoholu, mimo powszechnego i fałszywego przekonania, powoduje znaczne pogorszenie jakości snu.
Skutki przewlekłej bezsenności
Brak odpowiedniego snu wpływa negatywnie na układ nerwowy, odpornościowy oraz hormonalny. Może zwiększać ryzyko chorób serca, cukrzycy typu 2 oraz zaburzeń depresyjnych. Osoby cierpiące na bezsenność częściej doświadczają trudności w relacjach, mają problemy z koncentracją i odczuwają chroniczne zmęczenie.
Jak sobie radzić z bezsennością?
1. Poprawa higieny snu
- Kładź się i wstawaj o tych samych porach
- Unikaj ekranów minimum 1 godzinę przed snem
- Zadbaj o wygodne, ciemne i chłodne miejsce do spania
- Zrezygnuj z ciężkostrawnych posiłków wieczorem
Więcej na temat higieny snu dowiecie się z naszego artykułu.
2. Techniki relaksacyjne
Medytacja, ćwiczenia oddechowe, relaksacja mięśni – to skuteczne sposoby na obniżenie napięcia przed snem. Więcej o tych metodach możesz poczytać tutaj.
3. Psychoterapia poznawczo-behawioralna (CBT-I)
To jedna z najskuteczniejszych metod leczenia przewlekłej bezsenności. Praca z terapeutą pozwala zmienić niekorzystne nawyki, przekonania i emocje związane ze snem.
4. Pogłębienie diagnozy w kierunku innych chorób
Pamiętaj, że w przypadku utrzymującej się bezsenności należy zgłosić się do lekarza celem diagnozy w kierunku innych chorób. Najczęstsze przyczyny to zaburzenie lękowe uogólnione (kiedyś nazywane nerwicą) czy depresja.
5. Farmakoterapia
Bezsenność przygodną można leczyć farmakologicznie. Należy natomiast zawsze starać się wykluczyć inne przyczyny mogące powodować zaburzenia snu. Leki powinny być dopiero używane w sytuacji, gdy niefarmakologiczne metody nie sprawdzają się wystarczająco dobrze. O tym, czy należy włączyć leki nasenne, powinien decydować lekarz psychiatra.
PAMIĘTAJ! Część silnych leków nasennych (leki Z, benzodiazepiny) ma działanie uzależniające i nie mogą być one stosowane długoterminowo!
Podsumowanie
W NURT Centrum Terapii otrzymasz profesjonalną pomoc w leczeniu bezsenności. Oferujemy konsultacje psychiatryczne, psychologiczne i psychoterapeutyczne. Patrzymy na bezsenność kompleksowo, by dobrać sposoby leczenia jak najlepiej dla danej osoby.
🔹 Szukasz pomocy w radzeniu sobie z bezsennością? Nie wahaj się sięgnąć po pomoc! Jesteśmy tu dla Ciebie.
📞 608 400 506 lub 784 488 281
📍 Aleja Grunwaldzka 505/4, 80-320 Gdańsk oraz Ul. Bohaterów Getta Warszawskiego 13/2, 80-230 Gdańsk